برند ملی - مراکش در شمال غربی آفریقا، کشوری با تاریخ غنی (امپراتوری‌های بربر، عرب، و فرانسوی)، فرهنگ زنده (بازارهای سنتی، موسیقی گناوا، هنر آشپزی)، و سیاست باثبات (پادشاهی مشروطه). در منطقه‌ای که رقبای گردشگری (تونس، مصر، الجزایر) با چالش‌های امنیتی و سیاسی روبرو بوده‌اند، مراکش برند «ثبات، رنگ، اصالت و مهمان‌نوازی» را ساخته است. امروز مراکش یکی از محبوب‌ترین مقاصد گردشگری در آفریقا و جهان عرب است (سالانه بیش از ۱۳ میلیون توریست)، و برند «مراکشی» در صنایع دستی، آرایشی-بهداشتی (روغن آرگان)، و کشاورزی (پرتقال، گوجه‌فرنگی) نیز شناخته شده است. این داستان می‌گوید چطور یک کشور آفریقایی با سرمایه‌گذاری روی «رنگ، فرهنگ و ثبات»، برندی متمایز و ماندگار ساخته است.

**مشکل از کجا شروع شد**

مراکش تا دهه ۱۹۹۰، در رقابت با تونس و مصر برای جذب گردشگر اروپایی (به ویژه فرانسوی و اسپانیایی) بود. اما تونس و مصر جاذبه‌های تاریخی باستانی (کارتاژ، اهرام) داشتند و به «مقصدهای فرهنگی و ساحلی» معروف بودند. مراکش چه داشت؟ شهرهای امپراتوری (مراکش، فاس، مکناس، رباط)، کوهستان اطلس، صحرای بزرگ آفریقا (باب الصحرا)، و سواحل اقیانوس اطلس و دریای مدیترانه. اما این جاذبه‌ها به خوبی معرفی نشده بودند. زیرساخت‌های هتلی قدیمی، نبود خطوط هوایی ارزان قیمت، و ضعف بازاریابی بین‌المللی، از موانع اصلی بودند. همچنین، تصویر مراکش در خارج اغلب با «جواهرفروشی در کوچه‌های تنگ و باریک» کلیشه‌ای بود، نه یک مقصد مدرن و در دسترس.

**چه کردند**

**اقدام اول: سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های گردشگری – طرح «چشمانداز ۲۰۱۰»**

مراکش در سال ۲۰۰۱ طرح «چشمانداز ۲۰۱۰» (Vision 2010) را با هدف جذب ۱۰ میلیون توریست در سال ۲۰۱۰ آغاز کرد (در آن زمان حدود ۴ میلیون بود). بودجه ۲ میلیارد دلاری برای ساخت هتل‌های جدید (افزایش ظرفیت هتلی از ۸۰,۰۰۰ به ۱۶۰,۰۰۰ تخت)، فرودگاه‌های بین‌المللی (کازابلانکا، مراکش، فاس، رباط)، جاده‌های کوهستانی و بیابانی، و شهرک‌های تفریحی ساحلی (مثل «مزگان» و «تامودا بی») تخصیص یافت. خطوط هوایی ارزان قیمت مانند رایان ایر و ایزی‌جت وارد بازار مراکش شدند و اتصال هوایی به اروپا را چند برابر کردند.

**اقدام دوم: برندسازی شهرها – «مراکش قرمز»، «فاس آبی»، «شاون آبی-سفید»**

مراکش هوشمندانه هر شهر را با یک «رنگ» و «ویژگی» برند کرد:
- **مراکش (ماراکش)**: «شهر سرخ» – با میدان جامع الفنا (میراث جهانی یونسکو)، بازارهای سنتی، باغ‌های سرسبز، و کاخ‌های تاریخی. مراکش به عنوان «مقصد پرزرق و برق» برای توریست‌های لوکس اروپایی و خلیجی برند شد.
- **فاس**: «شهر آب