چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵
قهرمانان ملی · شخص

علی باغبان‌باشی

علی باغبان‌باشی

روایت

علی باغبان‌باشی، دونده استقامت و ماراتن، یکی از پیشگامان دوومیدانی ایران و نخستین مدال‌آور تاریخ این رشته در بازی‌های آسیایی است که با کسب مدال طلا در دهلی‌نو ۱۹۵۱، نامش را در تاریخ ورزش ایران ثبت کرد. او متولد ۶ سپتامبر ۱۹۲۴ در طرقبه مشهد بود و در ۲۸ اکتبر ۲۰۲۱ (۶ آبان ۱۴۰۰) در ۹۷ سالگی درگذشت .

دوران قهرمانی و افتخارات

باغبان‌باشی دوی استقامت را به شکلی اتفاقی و در دوران سربازی آغاز کرد. او در پادگان مشهد بدون مرخصی به طرقبه رفته بود و فرمانده او را مجبور کرد دور محوطه پادگان بدود؛ وقتی او بدون خستگی دور کامل را دوید، استعدادش کشف شد و به تربیت‌بدنی مشهد معرفی شد . نخستین مسابقه رسمی او در دوی ۵۰۰۰ متر با پوتین سربازی بود که در آن رکورد ایران را شکست .

مهم‌ترین افتخارات او در بازی‌های آسیایی رقم خورد:

  • دهلی‌نو ۱۹۵۱: مدال طلای ۵۰۰۰ متر و مدال نقره ۱۰۰۰۰ متر .

  • توکیو ۱۹۵۸: دو مدال برنز در ۵۰۰۰ و ۱۰۰۰۰ متر .

او در المپیک ۱۹۵۲ هلسینکی نیز حضور داشت و تنها دونده کاروان ایران در آن دوره بود که بدون مربی و راهنما در مسابقات شرکت کرد . در المپیک ۱۹۵۶ ملبورن نیز از شانس‌های کسب رتبه بود، اما به گفته خودش به دلیل ناآشنایی با مسابقات و کاهش وزن نادرست در سونا، نتیجه نگرفت . باغبان‌باشی در بازی‌های آسیایی ۱۹۷۴ تهران، در ۵۰ سالگی مشعل اصلی مسابقات را روشن کرد .

نکته برای برند ملی

روایت باغبان‌باشی، روایت «نخستین مدال‌آور دوومیدانی» و «پیشگامی در سکوت» است. او در رشته‌ای مدال گرفت که در ایران همواره زیر سایه کشتی و وزنه‌برداری قرار داشته و در دورانی که نه مربی داشت و نه امکانات، با استعدادی خام اما پشتکاری فولادین، نام ایران را در آسیا بلند کرد. لقب «پدر دوهای استقامت ایران» که به او داده شده، نشان‌دهنده جایگاه بنیان‌گذارانه اوست . این ترکیب—«آغازگری در رشته‌ای کم‌توجه» و «تداوم در سکوت»—می‌تواند در تقویت تصویر «تنوع استعداد» و «پیشگامی» در برند ملی ایران مورد توجه قرار گیرد.

جدول خلاصه بیوگرافی

عنوانمقدار
نام کاملعلی باغبان‌باشی
تاریخ تولد۶ سپتامبر ۱۹۲۴ (۱۵ شهریور ۱۳۰۳)
تاریخ درگذشت۲۸ اکتبر ۲۰۲۱ (۶ آبان ۱۴۰۰)
زادگاهطرقبه، مشهد، ایران
رشته ورزشیدوومیدانی (استقامت و ماراتن)
مهم‌ترین افتخاراتطلای ۵۰۰۰ متر و نقره ۱۰۰۰۰ متر بازی‌های آسیایی ۱۹۵۱ دهلی‌نو؛ دو برنز ۵۰۰۰ و ۱۰۰۰۰ متر بازی‌های آسیایی ۱۹۵۸ توکیو
حضور المپیکهلسینکی ۱۹۵۲؛ ملبورن ۱۹۵۶
ویژگی متمایزنخستین مدال‌آور دوومیدانی ایران در بازی‌های آسیایی؛ مشعل‌دار بازی‌های آسیایی ۱۹۷۴ تهران؛ ملقب به «پدر دوهای استقامت ایران» 

دیدگاه شما درباره این برند

تجربه خود را بنویسید

ایمیل شما منتشر نمی‌شود. دیدگاه‌ها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

۱۶ − ۱۵ =