ابریشم از پیله کرم ابریشم به دست می‌آید. کرم ابریشم (لارو پروانه کرم ابریشم) از برگ درخت توت تغذیه می‌کند. پس از چند هفته، پیله می‌تند. هر پیله از یک رشته ابریشم به طول ۳۰۰ تا ۹۰۰ متر تشکیل شده. برای به دست آوردن ابریشم، پیله‌ها را در آب جوش می‌ریزند تا رشته ابریشم از پیله جدا شود. چندین رشته را به هم می‌تابند تا نخ ابریشم به دست آید. سپس نخ ابریشم را می‌بافند تا پارچه ابریشمی (حریر، اطلس، ساتن، کرپ، شانتون) به دست آید.
قدمت پرورش کرم ابریشم و تولید ابریشم در ایران به بیش از ۲۰۰۰ سال می‌رسد (دوره اشکانیان). در دوره صفوی، ابریشم ایران به کشورهای اروپایی صادر می‌شد و در بازارهای جهانی مشتریان خاص خود را داشت.
حریر نرم‌ترین و لطیف‌ترین نوع پارچه ابریشمی است. بافت حریر بسیار ریز و ظریف است و پارچه نهایی شفاف و سبک و خنک است. حریر را برای لباس مجلسی زنانه، شال گردن، روسری، روسری عروس، چادر شب، پرده، روتختی استفاده می‌کنند.
مراکز اصلی پرورش کرم ابریشم و تولید ابریشم در ایران: کاشان (اصفهان)، قم، گرمسار (سمنان)، یزد، خراسان رضوی، مازندران، گلستان.
محصولات ابریشمی ایران: پارچه حریر، پارچه اطلس، پارچه ساتن، پارچه کرپ، پارچه شانتون، شال گردن ابریشمی، روسری ابریشمی، کراوات ابریشمی، لباس مجلسی ابریشمی، روتختی ابریشمی، پرده ابریشمی.
ارقام و مستندات
قدمت پرورش کرم ابریشم و تولید ابریشم در ایران بیش از ۲۰۰۰ سال (دوره اشکانیان) است.
بیش از ۱۰۰ هزار خانوار در ایران در صنعت نوغان‌داری (پرورش کرم ابریشم) فعالیت می‌کنند.
بیش از ۵۰۰ بافنده پارچه ابریشمی در کاشان، قم و گرمسار فعال هستند.
تولید ابریشم در ایران در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو ثبت شده است.
چالش‌ها و موانع
نخستین مشکل، کاهش سطح زیر کشت درخت توت و کاهش جمعیت کرم ابریشم است. در دهه‌های اخیر، نوغان‌داری در ایران رو به کاهش رفته و بسیاری از باغات توت تخریب شده‌اند.
دوم، رقابت با ابریشم چین. چین بزرگترین تولیدکننده ابریشم جهان است (بیش از ۸۰ درصد تولید جهان). ابریشم چین ارزان‌تر از ابریشم ایران است.
سوم، کاهش بافنده‌های ماهر پارچه ابریشمی. بافت پارچه‌های ظریف مثل حریر و اطلس و ساتن مهارت بالایی می‌خواهد. نسل جوان کمتر به این هنر روی می‌آورد.
چهارم، نبود برندسازی جهانی. ابریشم و حریر ایران در جهان ناشناخته است.
فرصت‌ها و راهکارها
بازار جهانی پارچه‌های لوکس و ابریشم سالانه ۲۰ میلیارد دلار است. ابریشم ایران با کیفیت بالا و طراحی منحصربه‌فرد، می‌تواند در بازارهای لوکس اروپا، آمریکا و خاور دور مشتری پیدا کند.
ایجاد برند ملی «ابریشم کاشان» ، «حریر قم» و «ابریشم گرمسار» با گواهی اصالت و بسته‌بندی شیک.
تبدیل کارگاه‌های نوغان‌داری و بافت ابریشم به مراکز گردشگری (گردشگران از نزدیک پرورش کرم ابریشم و بافت حریر را ببینند و محصولات را بخرند).
همکاری با طراحان مد بین‌المللی برای استفاده از حریر ایرانی در لباس‌های مجلسی و اکسسوری.
فروش آنلاین محصولات ابریشمی با ارسال به سراسر جهان.
برندسازی ابریشم ایران به عنوان «لطیف‌ترین نرمی جهان» و «نخ کاشان».
ایده‌های رسانه‌ای و محتوایی
یک ویدیوی ۲ دقیقه‌ای با نام «لطیف‌ترین نرمی جهان» از کرم ابریشم و برگ توت تا پیله و رشته ابریشم و بافت حریر.
یک اینفوگرافیک از مراحل تولید ابریشم (کرم ابریشم، پیله، آب جوش، رشته، نخ، پارچه).
یک پادکست ۱۵ دقیقه‌ای با یک نوغان‌دار کاشانی که ۴۰ سال است کرم ابریشم پرورش می‌دهد.
یک موشن گرافیک کوتاه: «ابریشم چگونه تولید می‌شود؟ (انیمیشن ۶۰ ثانیه‌ای)»
فراخوان اقدام
ما به عنوان یک مجموعه تخصصی در حوزه برندسازی ملی و بازاریابی محصولات فرهنگی و صنایع دستی، آماده ارائه مشاوره، طراحی بسته‌بندی، استراتژی صادرات و برندینگ به هنرمندان و فعالان حوزه ابریشم و حریر هستیم. اگر می‌خواهید لطیف‌ترین نرمی جهان را به جهان معرفی کنید، با ما تماس بگیرید.